Otomatik saat nasıl kurulur? Duran saati yeniden çalıştırmak
Otomatik saatin durduysa bozuk değil, kurulması gerekiyor. Kaç tur çevrileceği, tarihin nasıl ayarlanacağı ve en sık yapılan hatalar bu rehberde.
Kısa cevap: Duran bir otomatik saat çoğu zaman bozuk değildir, sadece enerjisi bitmiştir. Kurma kolu vidalıysa önce gevşetin, kol ilk konumundayken saat yönünde yavaşça çevirin, sonra saati ayarlayıp kolu geri itin ve vidalıysa sıkın. Kaç tur gerektiği üreticiye göre değişir: Seiko duran bir 4R35 için 20 tur, Rolex en az 25 tur diyor.
Otomatik saat neden durur?
Otomatik saatin içinde bileğin hareketiyle dönen yarım ay biçimli bir ağırlık, yani rotor var. Rotor döndükçe zembereği kurar; zemberek bu enerjiyi depolar ve yavaş yavaş mekanizmaya verir. Saati gün boyu takarsanız kendini kurar. Masada kaldığında ise depoladığı enerji, yani güç rezervi bitince durur.
Bu süre mekanizmaya göre değişir. Seiko'nun 4R35'i tam kurulunca yaklaşık 41 saat, Rolex'in 3235 kalibresi yaklaşık 70 saat, Tissot'un Powermatic 80'i yaklaşık 80 saat çalışır. Cuma akşamı çıkarılan bir saatin pazartesi sabahı durmuş olması bu yüzden normal.
4 adımda yeniden çalıştırın
- Kurma kolunu açın. Kol vidalıysa saat yönünün tersine çevirerek gevşetin. Saat ıslakken ya da su altındayken kola dokunmayın.
- Kurun. Kol ilk konumundayken saat yönünde yavaşça çevirin. Ters yöne çevirmek zembereği kurmaz.
- Saati ayarlayın. Kolu sonuna kadar çekin ve ibreleri çevirerek saati ayarlayın.
- Kapatın. Kolu geri itin; vidalıysa hafifçe bastırarak saat yönünde sıkın. Su geçirmezlik buna bağlı, ama zorlamayın; Seiko'ya göre zorlamak dişlere zarar verebilir.
Kaç tur çevirmek gerekir?
Tek bir sayı yok. Seiko, duran bir 4R35'i çalıştırmak için kolu 20 tur çevirmeyi öneriyor. Rolex ise yeterli bir kısmi kurma için en az 25 tur istiyor; saat sonra bilek hareketiyle kurulmaya devam ediyor.
Fazla kurmaktan da korkmayın. Otomatik saatlerin çoğunda zembereğin ucunda kayan bir bağlantı var: zemberek dolunca kayar, kırılmaz. Seiko da kılavuzunda kolu daha fazla çevirmenin zembereği kırmayacağını yazıyor. Yine de kolu yavaş çevirin: Alman saat dergisi Chronos, elle kurmanın dişlileri yıprattığını hatırlatıp saniye ibresi hareket edene kadar kurmayı, gerisini bileğe bırakmayı öneriyor.
Sık yapılan 3 hata
- Elle kurulamayan saati kurmaya çalışmak. Her otomatik elle kurulmaz. Eski Seiko 5'lerdeki 7S26 mekanizmasında bu özellik yok; Seiko'nun kılavuzu saati yaklaşık 30 saniye iki yana sallamayı söylüyor. Seiko 6105 dalış saatinin mekanizması da elle kurulmuyor.
- Tarihi gece değiştirmek. Akşam ve gece saatlerinde tarihi elle değiştirmek, ertesi gün tarihin değişmemesine yol açabilir. Kaçınılacak aralık modele göre değişir: Seiko 4R35 için 21:00–01:00, 7S26 için 21:00–04:00, bazı Omega kalibreleri için 20:00–02:00. Emin değilseniz tarihi gündüz ayarlayın.
- Kurma kutusunu şart sanmak. Kurma kutusu bir kolaylık, zorunluluk değil. Gear Patrol'a konuşan New York'lu bir saat tamircisine göre yağları kullanılmamak değil, yaş ve sıcaklık yıpratır. Saatin durup yeniden kurulması ona zarar vermez.
Powermatic 80 ve 4R35'i yakından tanımak için Tissot Le Locle ve Seiko Presage Cocktail Time yazılarımıza bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Otomatik saat takılmazsa kaç gün çalışır?
Mekanizmaya göre değişir. Seiko 4R35 yaklaşık 41 saat, Rolex 3235 yaklaşık 70 saat, Tissot Powermatic 80 yaklaşık 80 saat çalışır.
Otomatik saat fazla kurulursa bozulur mu?
Hayır. Otomatik saatlerde zemberek dolunca kayar, bu yüzden kolu fazla çevirerek kıramazsınız.
Otomatik saat sallanarak kurulur mu?
Sallamak saati çalıştırır. Seiko, elle kurulamayan 7S26'yı yaklaşık 30 saniye iki yana sallamayı, saatin yeterince kurulması için de günde 8 saatten fazla takmayı öneriyor.
Otomatik saatin tarihi hangi saatlerde değiştirilmez?
Genellikle akşam 21:00 ile gece yarısından sonraki birkaç saat arasında. Kesin aralık için saatin kılavuzuna bakın.
Kaynaklar
- Oyster Perpetual kullanım kılavuzu – Rolex (PDF)
- Mechanical watch characteristics (4R35) – Seiko
- How to wind the mainspring (4R35) – Seiko
- How to set the time and date (4R35) – Seiko
- Seiko 7S26 / 7S36 kullanım kılavuzu (PDF)
- Omega kullanım kılavuzu (PDF)
- How far should I wind my automatic watch by hand? – Chronos
- No, You Don't Actually Need a Watch Winder – Gear Patrol
