Casio F-91W: 1989'dan Beri Değişmeyen Dijital Saat
Casio F-91W Haziran 1989'da çıktı ve tasarımı o günden beri değişmedi. Özellikleri, pil ömrü, su direnci, tasarımcısı ve neden bu kadar tanındığı bu yazıda.
Bu hikâyenin kısa videosu
Video, oynat düğmesine bastığınızda YouTube'dan yüklenir.
Kısa cevap: Casio F-91W, Haziran 1989'da piyasaya çıkan reçine kasalı, üç tuşlu bir dijital saat. Casio tasarımcısı Ryūsuke Moriai'nin şirketteki ilk işiydi. Yaklaşık 7 yıl dayanan pili, alarmı, salise ölçen kronometresi ve 21 gramlık hafifliğiyle, otuz yılı aşkın süredir neredeyse hiç değişmeden üretiliyor. Ucuz, sağlam ve her yerde bulunabildiği için dünyanın en tanınan saatlerinden biri oldu.
F-91W'yi tanımayan yok gibi: okul sıralarında, askeriyede, ofislerde ve haber fotoğraflarında karşımıza çıkıyor. Bu yazıda saatin nereden geldiğini, tam olarak neler yapabildiğini ve sade bir saatin nasıl bu kadar ünlü olduğunu anlatıyoruz.
F-91W ne zaman çıktı, kim tasarladı?
F-91W, Casio'nun Haziran 1989'da piyasaya sürdüğü, F-87W'nin halefi olan bir modeldi. Bazı kaynaklarda 1991 yılı geçse de bu bir hataydı; çıkış yılı 1989.
Saatin tasarımcısı Ryūsuke Moriai. F-91W, Moriai'nin Casio için yaptığı ilk tasarımdı. 1985'te Casio'ya katılan Moriai, daha sonra G-Shock serisinin baş tasarımcısı oldu.
Hedef basitti: okunaklı, dayanıklı, doğru zamanı gösteren ve herkesin alabileceği bir saat. F-91W bu hedefi o kadar iyi tutturdu ki tasarımı bugüne kadar neredeyse hiç değişmedi.
F-91W'nin özellikleri neler?
F-91W'nin içinde Casio'nun 593 numaralı kuvars modülü çalışıyor; bu numara kasanın arkasında da yazıyor. Saatin yapabildikleri:
- Saat ve takvim: Saat, dakika, saniye, gün ve tarih. Takvim artık yılları hesaba katmıyor, bu yüzden Şubat her yıl 28 gün çekiyor; artık yıllarda tarihi elle düzeltmek gerekiyor.
- Kronometre: Saniyenin yüzde biri hassasiyetle 59:59,99'a kadar ölçüyor; ara zaman (split) da alabiliyor.
- Alarm: Günlük alarm 20 saniye çalıyor. Her saat başı bip sesi de açılabiliyor.
- Işık: Ekranın sol tarafındaki küçük yeşil LED, ekranı karanlıkta aydınlatıyor.
| Casio F-91W-1 | |
|---|---|
| Modül | 593 |
| Pil | CR2016 lityum düğme pil |
| Pil ömrü | Yaklaşık 7 yıl |
| Hassasiyet | Ayda yaklaşık ±30 saniye |
| Kasa | Reçine, paslanmaz çelik arka kapak |
| Ölçüler | 38,2 × 35,2 × 8,5 mm |
| Ağırlık | 21 g |
| Su direnci | "Water Resist": günlük kullanıma dayanıklı |
Ayda ±30 saniye, günde yaklaşık bir saniye demek. Bu, iyi ayarlanmış pek çok mekanik saatten daha iyi bir değer. Daha da hassas bir saat merak ediyorsanız, yılda ±1 saniye sapan Citizen Caliber 0100 yazımıza göz atabilirsiniz.
F-91W suya dayanıklı mı?
Kısmen. Saatin ön yüzünde "Water Resist" yazıyor; bu, yağmura, el yıkamaya ve su sıçramasına dayanıklı olduğunu gösterir. Ama bu sınıftaki saatler yüzmeye, duşa ve banyoya uygun değil. Havuzda ya da denizde kullanılacak bir saatte metre cinsinden daha yüksek bir su direnci aramak gerekir.
Neden bu kadar tanınıyor?
F-91W'nin ünü birkaç farklı kaynaktan geliyor:
- Fiyat ve bulunabilirlik: Uygun fiyatlı ve dünyanın hemen her yerinde satılıyor. Amazon gibi büyük mağazalarda en çok satan saatler arasında sık sık yer alıyor.
- Değişmeyen tasarım: Casio tasarımı "denenmiş ve doğru" diye tanımlıyor. 1989'daki saatle bugün satılan saat neredeyse aynı.
- Ünlü bilekler: Barack Obama'nın başkan olmadan önce F-91W taktığı fotoğraflar biliniyor.
- Satış efsanesi: Yılda milyonlarca satıldığı sıkça söylenir, ama Casio resmi satış rakamı açıklamıyor. Bu yüzden "dünyanın en çok satan saati" iddiası doğrulanmış değil.
"Terörist saati" lakabı nereden geliyor?
F-91W'nin daha karanlık bir şöhreti de var. 1990'ların ortasında Pakistan ve Filipinler'deki militanların bu saati el yapımı patlayıcılarda zamanlayıcı olarak kullandığı ortaya çıktı ve saat kısa süreliğine "terörist saati" diye anıldı.
2011'de sızdırılan Guantánamo belgelerinde de F-91W'ye sık rastlandı. NPR'ın haberine göre saat, tutuklularla ilgili değerlendirmelerde yaklaşık 150 kez geçiyordu ve bazı dosyalarda şüphe nedeni olarak gösterilmişti. Aynı haber, bu saatlerin Güney Asya'daki hemen her pazarda satıldığını da hatırlatıyordu. Milyonlarca insanın taktığı bir saatin tek başına bir şey kanıtlamayacağı açık.
F-91W'nin versiyonları
Klasik model siyah kasalı ve mavi çerçeveli F-91W-1. Bunun yanında altın renkli tuşları ve çerçevesiyle F-91WG, metalik görünümlü kasalarıyla F-91WM serisi gibi farklı versiyonlar da var. Hepsinde aynı ekran düzeni ve aynı temel işlevler bulunuyor.
Dijital saat nereden geldi?
F-91W, ilk dijital kol saatlerinden yaklaşık 20 yıl sonra çıktı. Dünyanın ilk dijital elektronik kol saati, Hamilton'ın 1970'te tanıttığı Pulsar'dı; 1972'de satışa çıktığında altın kasalı ilk modeli bir aile otomobili kadar pahalıydı. Pulsar'ın hikayesini Hamilton hangi ülkenin markası? yazımızda anlattık. F-91W ise aynı teknolojiyi herkesin bileğine taşıyan saatlerden biri oldu.
Sık sorulan sorular
Casio F-91W ne zaman çıktı? Haziran 1989'da. Bazı kaynaklarda geçen 1991 yılı yanlış.
Casio F-91W'nin pili kaç yıl dayanır? Casio yaklaşık 7 yıl veriyor. Saat tek bir CR2016 lityum düğme pille çalışıyor.
Casio F-91W ile yüzülür mü? Önerilmez. "Water Resist" yazan saatler yağmura ve el yıkamaya dayanıklıdır, ama yüzmeye, duşa ve banyoya uygun değildir.
Casio F-91W ne kadar hassas? Ayda yaklaşık ±30 saniye, yani günde bir saniye civarında sapıyor.
Orijinal Casio F-91W nasıl anlaşılır? Kasanın arkasında 593 modül numarası bulunur ve yeni versiyonlarda bir tuşa basılı tutunca ekranda "CASIO" yazısı çıkar. Casio'nun diğer hikayeleri için Casio sayfamıza bakabilirsiniz.
Kaynaklar
İlgili rehber
